Post image for MONSIEUR DOUMANI : Living la vida local

MONSIEUR DOUMANI : Living la vida local

30/04/2013

Συνέντευξη στη Μερόπη Μωυσέως | Φωτογραφία Ελένη Παπαδοπούλου

 

«Τωρά που ’λείφτης τον ππαρά,

εδίκλισες τζ’αι κάτω.

Τόσον τζ’αιρόν αππώννεσουν

Παιάκιν μυρωάτον»

Σε μια προσπάθεια να δώσουν νέα ώθηση στην παραδοσιακή κυπριακή μουσική, οι Monsieur Doumani αποδομούν τα στοιχεία της και τα ανασυνθέτουν με τον δικό τους τρόπο, διασκευάζοντας γνωστά κυπριακά τραγούδια και συνθέτοντας καινούρια.

Η συνένωση τζουρά και ηλεκτρονικού ήχου θα μπορούσε να ξενίζει, ωστόσο το μουσικό σχήμα των Αντώνη Αντωνίου, Άγγελου Ιωνά και Δημήτρη Γιασεμίδη σε καμία περίπτωση είναι φολκλόρ. Αντίθετα, μάλλον καταφέρνουν να αποτυπώσουν σε ένα βαθμό την κυπριακή παραδοσιακή μουσική μεταφέροντάς την [και] στο σήμερα.

«Αν όλα έχουν αλλάξει, θα πρέπει επίσης να αλλάξει και η μουσική του Μπουένος Άιρες», απάντησε το 1954 ο Άστορ Πιατσόλα στους επικριτές του, για τις σύγχρονες παρεμβάσεις του στο κλασικό ταγκό.

Δεν τίθεται θέμα σύγκρισης, οι Monsieur Doumani θα πρέπει, όμως, να έχουν την δική τους ευκαιρία να δοκιμαστούν στη επιπόλαιη μουσική σκηνή του τόπου, όπου επιπλέουν οι «συνθέσεις κυπριακού τραγουδιού» στον διαγωνισμό του ΡΙΚ. Με λίγα λόγια, αν οι Monsieur Doumani συμμετείχαν σ’ αυτόν, θα χαλούσαν το ‘πάρτι’. Και ποιος δεν θα ‘θελε να το δει να συμβαίνει;

 

 

* Το κείμενο που ακολουθεί δημοσιεύθηκε σε μικρότερη εκδοχή στον κυριακάτικο Πολίτη, 28 Απριλίου 2013.

Δύο χρόνια μετά τη σύνθεσή του και αφού αναδείχθηκε ως το τρίτο πιο αγαπητό σχήμα στο διεθνές φεστιβάλ «μουσικών του δρόμου» στη Φεράρα της Ιταλίας τον περασμένο Αύγουστο, το τοπικό σχήμα των Monsieur Doumani παρουσιάζει τον πρώτο του δίσκο με τίτλο ‘GRIPPY GRAPPA’.

Ο Αντώνης Αντωνίου στον τζουρά, ο Άγγελος Ιωνάς στην κιθάρα και ο Δημήτρης Γιασεμίδης στα πνευστά, αποδομούν την παραδοσιακή μουσική του τόπου και την ανασυνθέτουν, προσθέτοντας νέα, σύγχρονα ή και «ξένα» προς την κυπριακή μουσική [δες τρομπόνι] στοιχεία.

Ενόψει της πρώτης παρουσίασης του δίσκου τους στις 15 Μαΐου στα Καλά Καθούμενα, στη Λευκωσία, τα μέλη της μπάντας μιλούν στο «Π» για την ιδέα πίσω από το σχήμα, τα τραγούδια που διασκευάζουν αλλά και εκείνα που έχουν ήδη γράψει οι ίδιοι, με θέμα πότε την οικονομική κρίση και πότε την παραλίγο σύλληψή τους, επειδή τραγουδούσαν στον πεζόδρομο της Λήδρας…

Από τον κόσμο στην Κύπρο

Η αρχική ιδέα του μουσικού σχήματος Μonsieur Doumani προήλθε από την επιθυμία του Αντώνη να ασχοληθεί με την κυπριακή μουσική. Μέλος της μπάντας «Τρίο Τεκκέ», η οποία διασκευάζει ρεμπέτικα τραγούδια και συνθέτει, επίσης, τα δικά της, πάντα με βάση τη ρεμπέτικη παράδοση, ο Αντώνης μεταφέρει ουσιαστικά αυτήν την ιδέα σε σχέση με την κυπριακή μουσική παράδοση.

«Ήθελα να ψάξω την τοπική μουσική, την παράδοση του τόπου όπου γεννήθηκα. Άκουσα κάποια πολύ ωραία κομμάτια, που ακούγαμε μικροί στους γάμους αλλά ποτέ δεν δίναμε σημασία. Όταν τα ξανακούσεις με ‘άλλο’ αφτί, έχουν μεγάλο ενδιαφέρον», λέει ο Αντώνης, για να προσθέσει ο Άγγελος: «Τα τελευταία χρόνια επιστρέφουν στην Κύπρο νεαροί μουσικοί μετά τις σπουδές τους σε παραδοσιακά ακούσματα, οι οποίοι έχουν εμβαθύνει δεξιοτεχνικά και αποδίδουν τα κυπριακά κομμάτια με έναν πολύ όμορφο τρόπο, σε σχέση με ό,τι έχουμε ακούσει τόσα χρόνια. Μπορεί οι μελωδίες να είναι γνωστές, αλλά όταν τις δεις να αποδίδονται πολύ πιο όμορφα μουσικά, συγκεντρώνεσαι ακόμη περισσότερο, σου κάνουν μεγαλύτερη αίσθηση. Εκείνο, λοιπόν, που κυρίως μας συνεπήρε για να δώσουμε σημασία είναι πως τα κυπριακά τραγούδια έχουν ένα πολύ απλό αλλά ουσιαστικό στίχο, μια πολύ απλή αλλά μαγευτική μελωδία, κι αυτό μας έδωσε το έναυσμα να πάμε ένα βήμα παραπέρα και να δημιουργήσουμε, μέσα από τις δικές μας μουσικές εμπειρίες».

Προερχόμενοι από διαφορετικές μουσικές κατευθύνσεις, ο Δημήτρης, ο Άγγελος και ο Αντώνης έσμιξαν τα διαφορετικά στοιχεία του καθενός με την προϋπάρχουσα γνώση τους της κυπριακής, «γιατί υπάρχει μέσα μας το κυπριακό στοιχείο, ό,τι κι αν πιστεύουμε, οι μελωδίες είναι μέσα μας».

Η επαφή του Αντώνη με τη world music ήταν ένα ακόμη βήμα για να ψάξει την κυπριακή μουσική.
«Γνωρίζω τη μουσική παράδοση του κάθε τόπου: της Πορτογαλίας, της Βραζιλίας… Έτσι αναπτύχθηκε το ενδιαφέρον και για το τι υπάρχει στον δικό μου τόπο. Υπάρχει κάτι; Πού είναι η ρίζα μου; Πολλοί λένε πως δεν υπάρχει καθαρά κυπριακή μουσική αλλά ότι είναι υποσύνολο και ότι είναι επηρεασμένη από τη μουσική της περιοχής της Μικράς Ασίας, του Αιγαίου, του μεσογειακού χώρου. Το ενδιαφέρον είναι να ‘σκάψουμε’ να δούμε τι έχουμε εμείς και πώς μπορούμε να εκφραστούμε μέσα απ’ αυτό, σήμερα».

Σ’ αυτό το σκάψιμο, υπάρχει η πρακτική δυσκολία της καταγραφής της κυπριακής μουσικής, στο πλαίσιο της οποίας δημιουργείται ένα τεράστιο κενό, από τη δημιουργία μέχρι και τη μεταφορά της παραδοσιακής μουσικής στο σήμερα. «Με το ρεμπέτικο ή την μπλουζ, έχουμε ηχογραφήσεις ήδη από τις αρχές του αιώνα», σχολιάζει ο ίδιος. «Με την κυπριακή μουσική, είναι πολύ δύσκολο να βρεθεί κάτι. Έχουμε μιαν ιδέα για την κυπριακή μουσική βασισμένοι μόνο στις ηχογραφήσεις του ’60 και ’70. Και νομίζουμε πως αυτό είναι. Μπορεί να είναι πιστό, μπορεί όμως να είναι και κάτι εντελώς διαφορετικό».

Οι τρεις μουσικοί, πάντως, δεν θεωρούν πως η ενασχόλησή τους με την κυπριακή μουσική σημαίνει αυτόματα πως είναι και σε βάθος μελετητές της. «Θέλουμε να εμβαθύνουμε, ναι, αλλά δεν θα δηλώσουμε ότι αυτό είναι δείγμα της κυπριακής μουσικής», διευκρινίζει ο Άγγελος. «Δεν είμαστε ούτε αντιπρόσωποί της, ούτε φορείς του αυθεντικού. Μπορεί να φτάσουμε αρκετά πίσω στην έρευνά μας κάποια στιγμή, αλλά δεν θα γνωρίσουμε ποτέ την αυθεντική κυπριακή. Ούτε είναι δική μας δουλειά αλλά των μουσικολόγων. Και, βεβαίως, μέσα απ’ αυτό που κάνουμε, ελπίζουμε να προκαλέσουμε το ενδιαφέρον των νεότερων μουσικών, για να στρέψουν κι αυτοί το βλέμμα τους στην τοπική παραδοσιακή μουσική».

Αλεγκρία

Περιμένατε ότι θα ασχοληθείτε με την κυπριακή μουσική;
«Δεν υπολόγιζα ποτέ πως θα ασχοληθώ με την κυπριακή μουσική», απαντά ο Δημήτρης, ο νεότερος του τρίο, ερωτώμενος σχετικά. Ο ίδιος θεωρεί πως η δύναμη της μπάντας βρίσκεται στο δέσιμο των τριών αλλά και της προέλευσής τους από διαφορετικές μουσικές κατευθύνσεις. «Είναι μια πρόκληση», λέει. «Και το αποτέλεσμα είναι φρέσκο».

Και πολύ ευχάριστο και αλέγκρο. Στα πρώτα δείγματα των διασκευών και των δικών τους συνθέσεων [κάποια κομμάτια κυκλοφόρησαν στη διαδικτυακή σελίδα της μπάντας www.monsieurdoumani.com] διακρίνεται ένα παιχνιδιάρικο ύφος, τόσο στον ήχο, στον στίχο αλλά και στην εκτέλεση.

Στις ελάχιστες ζωντανές εμφανίσεις της μπάντας [στην Ιταλία, στο χωριό Αρμίνου και στη Λευκωσία], αυτό το «παιχνίδι» διαφαίνεται και στη μεταξύ των μουσικών «συνεννόηση».

«Επιλέγουμε κομμάτια που έχουν, πρώτα απ’ όλα, ενδιαφέρον για μας. Που μας αγγίζουν με κάποιον τρόπο. Επίσης, ακούμε μέσα απ’ αυτά τα κομμάτια πώς θα μπορούσαν να μεταλλαχθούν και να φτάσουν σε μια καινούργια μορφή. Δεν ξέρω αν επιλέγουμε συνειδητά αυτό το παιχνιδιάρικο ύφος, αλλά απόλυτα συνειδητά αποφεύγουμε τη σοβαροφάνεια. Είναι και θέμα χαρακτήρα των μουσικών. Δεν μπορούμε, για παράδειγμα, να τραγουδήσουμε το «τέσσερα τζ’αι τέσσερα» γιατί δεν μας ταιριάζει. Ίσως υποσυνείδητα θέλαμε να βγει κάτι που να μπορεί να το ακούσει κάποιος και να περάσει καλά. Εξ ου και οι ενορχηστρώσεις είναι πιο παιχνιδιάρικες. Είναι γρήγορες και με ανεβασμένο ρυθμό», σχολιάζει ο Αντώνης.

«Το ένα έφερνε το άλλο και οι μεταξύ μας συναντήσεις αποδείχτηκαν ιδιαίτερα ευχάριστες», λέει ο Άγγελος, ενώ ο Δημήτρης συμπληρώνει: «Το δέσιμο των τριών μας είναι επίσης σημαντικό. Κάναμε πρόβες με πολύ καλή διάθεση. Αστειευόμασταν, νιώθαμε χαρά».

monsieurdoumanicover

Το εξώφυλλο του δίσκου είναι έργο του Κύπριου χαράκτη Χαμπή Τσαγγάρη από το βιβλίο «Ο Σπανός τζ’αι οι 40 δράτζ’οι», το οποίο έχει διασκευάσει σε χρώμα ο Γιώργος Τσαγγάρης. Τη γραφιστική επιμέλεια υπογράφει η Λάρα Άλφα.

Ηλεκτρόνικς

Στον προσεχή δίσκο ‘GRIPPY GRAPPA’, το ένα από τα 14 τραγούδια αναφέρεται ως «προάγγελος» του δεύτερου [!] δίσκου των Monsieur Doumani.

Ηλεκτρονικός ήχος σε γερές δόσεις, σκωπτικός στίχος αλλά και μουσικές συνεργασίες είναι τα στοιχεία που ξεχωρίζουν στο κομμάτι «Παιάκιν Μυρωάτον», το οποίο έγραψε ο Αντώνης με θέμα την οικονομική κρίση.

«Τζ’αι τόσα που δανείστηκες
Να χτίσεις τζ’ειίν’ το σπίτι
Να πιάσεις bmw
Ντάμα να μεν σου λείπει»

Το τραγούδι ερμηνεύει με την ιδιαίτερη φωνή της η Μαρούλλα Κωνσταντίνου από τον Αστρομερίτη και συμμετέχουν σ’ αυτό ο Σύμης Σουκιούρογλου στη φωνή και το κλαρίνο, ο Δημήτρης Αριστείδου και η Ευθυμία Άλφα στα φωνητικά.
«Ψάξαμε όσο ψάξαμε, είδαμε κάποια πράγματα, μορφωθήκαμε απ’ αυτή τη δουλειά, απ’ αυτόν τον ενάμιση χρόνο που είμαστε μαζί και δουλεύουμε, είδαμε ο ένας τον άλλο και γνωριστήκαμε μουσικά. Είδαμε ότι υπάρχει η προοπτική να κάνουμε κάτι δικό μας πάνω σ’ αυτά τα δεδομένα και να βγει μια καινούργια κυπριακή μουσική, με κυπριακό στίχο, βασισμένη είτε πάνω σε ρυθμούς παραδοσιακούς ή μελωδίες».

 

Ρεβολουσιόν

Ένα από τα τραγούδια που ανάρτησε η μπάντα στο YouTube είναι «Το Σύστημαν». Υπάρχουν δύο προϋπάρχουσες εκδοχές γι’ αυτό το τραγούδι: η πρώτη είναι η ερωτική και υπάρχει στα τούρκικα και στα κυπριακά [Gavur Imam και ‘Να σου ’γοράσω μηχανήν]. Η δεύτερη είναι πολιτική. Πρόκειται για ένα τραγούδι των Bandista [μιας διεθνιστικής μουσικής κολεκτίβας από την Τουρκία, η οποία έδωσε αρκετές φορές συναυλίες στη Λευκωσία ενάντια στην τουρκική κατοχή].

Το τραγούδι μιλά για τους ξεσηκωμούς του 1833 στην Κύπρο, όταν Τ/κύπριοι και Ε/κύπριοι ξεσηκώθηκαν εναντίον του πασά για τους φόρους.

«Τζ’ εννά γυρίσουν οι τροσ’οί
Τζ’ έννα γελάσουν τζ’ι οι φτωσ’οί

Εφτάσαμεν εις το αμήν

Εν σας ακούμεν πιον, κανεί»

«Άκουσα το τραγούδι για πρώτη φορά σε μια από τις συγκεντρώσεις του Occupy the Buffer Zone, στη Λευκωσία, όπου το τραγουδούσε ένας Τ/κύπριος. Στείλαμε τους στίχους σε έναν φίλο στην Κωνσταντινούπολη ο οποίος τους μετέφρασε από την τουρκική στην αγγλική γλώσσα και εμείς τους μεταφράσαμε στα κυπριακά. Ενορχηστρωτικά, σ’ αυτό το κομμάτι προσθέσαμε ηχογραφήσεις από αντιφασιστική συγκέντρωση στη Φανερωμένη. Θέλαμε να βγει το αίσθημα του ξεσηκωμού, της επανάστασης», εξηγεί ο Αντώνης.

Όσο για τον «Αχάπαρο», ένα δικό τους τραγούδι επίσης, την αφορμή για τη δημιουργία του την έδωσε ο αστυνομικός που παρ’ ολίγον να τους συλλάβει για… επαιτεία, επειδή συμμετείχαν σε φεστιβάλ μουσικής στον δρόμο [στην οδό Λήδρας]. Οι στίχοι αποδίδουν τις τελευταίες σκέψεις του αστυνομικού «πριν έρθει να μας μιλήσει».

+ Η πρώτη παρουσίαση του δίσκου Grippy Grappa θα πραγματοποιηθεί στις 15 Μαΐου στο καφενείο Καλά Καθούμενα [πλατεία Φανερωμένης, Λευκωσία] στις 21:00.

Θα ακολουθήσουν δύο ακόμη παρουσιάσεις στις 16 Μαΐου στις 21:00 και στις 17 Μαΐου στις 21:30, στον ίδιο χώρο [κρατήσεις τηλ. 96588942]. Τις συναυλίες στη Λευκωσία θα ανοίξει με τη μουσική της η Στέλλα Χρίστου παρέα με την Έλλη Αλωνεύτου στα φωνητικά.

Μια συναυλία θα δοθεί στις 19 Μαΐου στο Γιαγκίνι [πλατεία Σαριπόλου, Λεμεσός], στις 21:00.

Όλες οι συναυλίες έχουν είσοδο 10 ευρώ με τον δίσκο Grippy Grappa να δίνεται δωρεάν.

Ο δίσκος διατίθεται προς πώληση στην επίσημη ιστοσελίδα του συγκροτήματος www.monsieurdoumani.com και στη Λευκωσία στο καφενείο Καλά Καθούμενα, στην μπιραρία New Division και στο μπαρ Γιουσουρούμ. Πληροφορίες www.monsieurdoumani.com.

ΠΑΡΑΘΥΡΟ | ΠΟΛΙΤΗΣ

Leave a Comment

{ 0 comments… add one now }

Previous post:

Next post: